Với quan điểm: "Thử nghiệm bất kỳ lĩnh vực mới nào cũng có độ mạo hiểm. Đã đi vào cánh cửa thế giới hiện đại là phải chấp nhận rủi ro. Càng hiện đại, nguy cơ rủi ro càng cao. Nếu không chấp nhận điều này thì sẽ bị bỏ rơi lập tức và Việt Nam sẽ thành ốc đảo", ông đã cùng các đồng nghiệp của mình lập dự án, giải trình và đề nghị lãnh đạo trung ương mở cửa cho Internet;

Ông đã dùng gần cả cuộc đời mình để nghiên cứu và đóng góp cho sự phát triển của nền khoa học & công nghệ nước nhà;

Và hiện tại dẫu đã bạc phơ mái đầu, ông vẫn miệt mài cùng các đồng sự gắn kết trí thức trong cả nước để gầy dựng nên tủ sách tinh hoa tri thức dành cho hậu thế;
Ông chính là GS-TS Chu Hảo, nguyên Thứ trưởng Bộ KH&CN, kiêm Phó Chủ nhiệm Ban chỉ đạo chương trình QG về CNTT. Hiện ông là Giám đốc kiêm tổng biên tập Nhà Xuất bản Tri Thức.

Dẫu đang trên đường đi công tác ở miền Trung, ông vẫn dành thời gian để chia sẻ đôi điều cùng bạn đọc SachHay.com. Nhân dịp này, ông cũng gửi đến SachHay.com những bài giới thiệu một số đầu sách hay mà ông tâm đắc dành tặng cho độc giả của SachHay.com trên khắp mọi miền đất nước.

SachHay.com: Sau 10 năm mở cửa cho internet du nhập, cái được từ việc mở đã rất rõ nhưng những hệ lụy mà nó gây ra cũng không phải là ít. Nó đã gây những tác động xấu đối với lối sống và suy nghĩ của một lượng không nhỏ thanh thiếu niên. Là một trong những thành viên đề xuất việc mở cửa cho Internet vào Việt Nam, GS có ý kiến gì về tình trạng này? Phải chăng do Việt Nam mở cửa cho internet du nhập nhưng không đồng thời có phương án giáo dục, định hướng cho người dùng? GS có kế sách nào để những giờ lướt web của giới trẻ thực sự là những thời gian bổ ích cho công việc, cho học tập và tích lũy tri thức?

GS-TS Chu Hảo: Trong tương lai gần Internet còn phát triển mạnh và nhanh hơn nữa. Các mạng và blog mới chỉ là bước khởi đầu. Cùng với những đột phá trong công nghệ thông tin (cả phần cứng lẫn phần mềm), Công nghiệp nội dung (Content industry) sẽ bùng nổ. Mạng thông tin toàn cầu sẽ chứa đựng một khối lượng nội dung thông tin, tri thức khổng lồ ngày càng chuyên biệt hơn, đa dạng hơn và phong phú hơn. Trong đó nội dung lành mạnh sẽ là áp đảo. Một số khác sẽ có thể là “độc hại” cho người khác, một số ít khác nữa là có thể là xấu xa và đồi trụy. Điều đó cũng không có gì đáng ngạc nhiên bởi suy cho cùng cái Thiện và cái Ác luôn song hành. Đấy là cuộc đời! Đương nhiên là cần có các biện pháp cần thiết và thích hợp để ngăn chặn những luồng thông tin mà chúng ta cho là độc hại. Nhưng ngăn chặn và cấm đoán không phải là biện pháp hay nhất. Tốt nhất là chúng ta phải xây dựng một  nền giáo dục coi trọng đạo đức phổ quát của nhân loại và một xã hội dân sự lành mạnh để mỗi công dân đều có ý thức trách nhiệm cao đối với bản thân mình và với đồng loại. Và như vậy mỗi người, nhất là các bạn trẻ sẽ tự biết mình phải ứng xử như thế nào, chọn cái gì trong cái biển mênh mông của tri thức và thông tin trên mạng.

SachHay.com: Hàng năm, Việt Nam có hàng ngàn công trình nghiên cứu khoa học - công nghệ (KH-CN) nhưng hầu hết sau khi nghiệm thu lại bị xếp vào những ngăn tủ. Và số lượng bằng phát minh, sáng chế của Việt Nam bao nhiêu năm qua cũng chỉ đếm trên đầu ngón tay. Là người đã cả đời tâm huyết với nền KH-CN, GS có chia sẻ gì về thực trạng này? Theo GS, làm sao để tăng số lượng bằng phát minh sáng chế của VN trong tương lai?

GS-TS Chu Hảo: Đúng là nền khoa học nước nhà cũng đang có những vấn đề bất cập như giáo dục, y tế, giao thông vận tải…
Số lượng các công trình nghiên cứu được đăng trên các tạp chí khoa học có uy tín trên thế giới và số lượng bằng phát minh sáng chế của Việt Nam ít một cách đáng lo ngại. Hai chỉ tiêu này của cả nước ta hiện nay còn thấp hơn nhiều so với với một trường đại học vào loại trung bình của khu vực (trường ở Bangkok chẳng hạn).
Ngày nay, khái niệm “nghiên cứu khoa học” cũng đã bị làm sai lệch, bị lạm dụng và không có chuẩn mực nghiêm túc. Việc tổ chức và quản lý nghiên cứu khoa học từ trung ương cho đến địa phương còn nhiều điểm bất hợp lý và đang làm cản trở sự phát triển của nền khoa học và công nghệ nước nhà. Nói như vậy không có nghĩa là không còn các cá nhân, tập thể vẫn kiên trì trong điều kiện có thể của mình, đã có những kết quả nghiên cứu có giá trị khoa học và thực tiễn cao. Tuy nhiên số này còn ít và chưa được khuyến khích đúng mức. Trong đó thì cái sự rởm rít và gian lận trong khoa học vẫn còn tràn lan.

SachHay.com: Để tạo tình yêu khoa học và nghiên cứu khoa học cho thanh thiếu niên, theo GS, Việt Nam ta nên làm gì? Những bạn trẻ đã có tình yêu khoa học cần bắt đầu từ đâu để phát triển khả năng nghiên cứu khoa học của mình? Theo GS, sách có tác động như thế nào đến sự phát triển của thanh thiếu niên nói chung và khả năng nghiên cứu khoa học của thanh thiếu niên nói riêng? Mong GS chia sẻ một vài kinh nghiệm chọn sách và đọc sách cho thanh thiếu niên.

GS-TS Chu Hảo: Riêng bản thân tôi rất lấy làm tiếc rằng nhiều bạn trẻ dưới 30, 40 tuổi hiện nay đã không được hưởng thụ một nền giáo dục có chất lượng tốt suốt từ cấp tiểu học cho đến sau bậc đại học. Đã hàng chục năm nay dư luận hết sức bức xúc về những vấn đề rất nổi cộm trong giáo dục. Nhiều ý kiến cho rằng phải làm một cuộc cách mạng thực sự để chấn hưng nền giáo dục nước nhà. Nói như vậy để thấy rằng các bạn trẻ ngày nay không mấy thiết tha với nghiên cứu khoa học. Không một nền khoa học nghiêm chỉnh nào có thể phát triển trên nền tảng của một nền giáo dục yếu kém ở mọi cấp như của chúng ta hiện nay. Tuy nhiên còn có một con đường khác để đến với khoa học: đó là tự học. Tự học là một chìa khóa quan trọng để mở cánh cửa tri thức. Các bạn trẻ có chí khí thì hãy dám vượt lên trên sự bất cập của giáo dục chính khóa hiện nay bằng tự học. Chính công nghệ thông tin là một công cụ tuyệt vời cho quá trình tự học này. Cách đây gần 10 năm chúng tôi đã chuyển tới các bạn trẻ Việt Nam thông điệp của Bill Gates. Tôi xin nhắc lại và mong các bạn hãy hiểu đúng những lời khuyên của Bill Gates sau đây:

1.       Hãy thư giãn tốt (good relax)

2.   Hãy dùng máy tính và nối mạng (use computer and connect into Internet)

3.    Hãy theo đuổi một việc gì đó mà bạn thích (Pursuit something you enjoy)

4.       Đọc sách là một kỹ năng then chốt... (Reading is a critical skill)

SachHay.com: Tủ sách tinh hoa mà Nhà xuất bản Tri thức, nơi GS đang phụ trách, thực hiện là vô cùng cần thiết cho Việt Nam. Tuy nhiên, những đầu sách trong tủ sách này cũng thuộc dạng khó đọc. Do vậy, tuy tích hợp những tinh hoa của nhân loại nhưng sách lại chỉ được một số lượng nhỏ người Việt biết đến và đón đọc. GS hẳn đã có chiến lược hay kế sách nào đấy để nhiều người Việt Nam hơn nữa có thể tiếp cận và tiếp thu những đầu sách này?

GS-TS Chu Hảo: Tủ Sách Tinh Hoa Trí Thức Thế Giới gồm hai loại. Một loài dành riêng cho những nhà nghiên cứu và phải có một kiến thức chuyên ngành khá vững mới có thể lĩnh hội được (như các tác phẩm của Hegel, Kant…). Một loại khác, mà là đa số, chỉ cần có học vấn trung học phổ thông hoàn chỉnh là có thể đọc được. Nếu thật sự thấy cần thiết, thấy say mê (chẳng hạn cuốn Bàn về tự do (J.S. Mill), Bàn về dân chủ (Tocquevile), Tâm lý học đám đông (Le Bon)…). Tủ Sách Tinh Hoa Tri Thức Thế Giới còn có một loại sách dẫn nhập, hay sách “vành đai” cung cấp cho độc giả những thông tin, tri thức phổ cập hơn và cập nhật hơn (chẳng hạn 3 cuốn sách của Jared Diamond mà tôi giới thiệu với các bạn trong tuần này).

Nguồn: http://www.sachhay.com/new/20080129180/gs-ts-chu-hao-tu-hoc-la-chia-khoa-quan-trong-de.aspx